Türkiye’de partiler üstü mevzular, her zaman olduğu gibi siyasi partiler üzerinden değerlendiriliyor. Zaten kolay kutuplaşıyoruz, bir de elde iki seçenek olması bu kutuplaşmayı daha çok artırıyor. Kısaca birçok kişi paketi, AKP’ye hayır/evet şeklinde oylamaya hazırlanıyor.
Bu yazıyı yazma sebebim; okuyanları evet ya da hayır seçeneğine yönlendirmek değil. Amacım, bu kararı siyasi parti söylemlerinin dışına çıkartıp; eksileri ve artılarıyla okuyarak karar vermeye yönlendirmek.
Sığ söylemler ve klişe argümanlar ile anayasa paketi oylanmaz.
“AKP zaten dinci, şeriatçı. Bu adamlar çalıyor. Hepsi kendine demokrat” ya da “CHP/MHP zaten statükocu. Değişime kapalılar. Postal yalayıcı bunlar. Sistemden ve ordudan besleniyor” söylemleri bu referandumun tamamen dışında kalmalı bana göre. Zira bu düşüncelerle hareket edildiğinde, değişikliklerin tamamen zararlı ya da her şeyiyle yararlı gibi fikirler oluşuyor. Maalesef böyle bir şey ortada yok.
Evet/Hayır demek için, bundan daha mantıklı ve paketle alakalı düşünceleriniz olmalı. Evet veya hayır dediğiniz zaman neye ne neden hayır/evet dediğimizi bilmeliyiz ve takım tutar gibi partim bu şekilde olmasını istiyor diye evet veya hayır dememeliyiz.
Paketi okuduktan sonra -Anayasa Değişikliği Karşılaştırmalı Kanun Teklifi- eldeki anayasanın darbe yönetimi tarafından hazırlandığını hatırlayın öncelikle. Defalarca değiştirilse de, hala o dönemin kalıntıları mevcut. Zaten mevcut anayasayı beğenen ve kalsın diyen kesim yok. Herkes değişim yanlısı(?) olduğuna göre, paketteki değişikliklere bakmak gerek:
*Çocuklar, yaşlılar ve engelliler için pozitif ayrımcılık getiriliyor.
*Kişisel bilgilerin ve özel hayatın daha çok güvence altına alınıyor.
*Daha önce olmayan toplu sözleşme hakkı işçilere veriliyor.
*Bilgi edinme hakkının genişletilmesi ve bireysel olarak Anayasa Mahkemesi’ne
başvurma hakkı getiriliyor.
*YAŞ kararlarına itiraz ve askerlerin sivil mahkemelerde yargılanma yolu açılıyor.
*HSYK ve AYM yapısı değiştirilerek üye sayısı arttırılıyor. Cumhurbaşkanı ve Adalet Bakanı’nın seçtiği kişi sayısı artıyor.
*Geçici 15. madde kaldırılıyor. 12 Eylül sorumlularına yargı yolu açılıyor.
Ayrıca:
15. maddenin kaldırılmasıyla açılan yargı yolu maalesef düşündüğünüz yargılamarı sağlamıyor. Zaman aşımından dolayı yargılanacak kimse yok. Sadece “kalıntıları” temizliyoruz.
İlk pakette bulunan ve parti kapatmayı zorlaştıran -linkte de var- maddeler kaldırıldı. Pakete o kısım dahil değil.
Pakete her şeyiyle hayır diyenin iyi niyetinden kesinlikle şüphe ederim. Ayrıca, bu paketi sırf AKP hazırladı diye destekleyenin de bi’ torba kömüre oyunu satandan farkı yok.
Hali hazırdaki hükümetin başarıları/başarısızlıkları üzerinden verilecek karar da sağlıklı değil. Ortada bunlardan bağımsız bir paket var ve bu paket için iktidar ve muhalefet meydanlara inmiş ve kendilerine göre haklı taraflarını anlatmaya başladılar.
Sonuç ne olursa olsun bence bu akabinde gelecek olan seçimin bir güven oylamasına dönüşeceğe benziyor.